Medezeggenschap

Medezeggenschap in het onderwijs staat bij ons hoog in het vaandel. Daarom bieden wij u een uitgebreid aanbod van activiteiten om de medezeggenschap onder de aandacht te brengen van iedereen die betrokken is bij de medezeggenschap in het onderwijs.

Naar een werkbare Medezeggenschap
De medezeggenschap is binnen het onderwijs al jaren een voldongen feit. Sinds de komst van de Wet Medezeggenschap op Scholen is bij meer dan een school onder een bestuur de Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad een verplichting. De GMR heeft een rol bij alle aangelegenheden die van gemeenschappelijk belang zijn voor alle scholen of een meerderheid van de scholen Veel besturen hadden voor de komst van deze wet al een Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad. Maar tussen wetgeving en werkwijze liggen soms verschillen. Daarom is goed om afspraken te maken tussen bestuur en gemeenschappelijke medezeggenschapsraad afspraken te maken over de invulling van de inspraak, die vanuit de wetgeving wordt voorgeschreven. Ook op school- en bestuursniveau is het raadzaam om zulke afspraken te maken. Als bestuur en medezeggenschapsraden zich aan die afspraken houdt, kan dit veel ergernis voorkomen. En zulke afspraken kunnen zelfs conflicten voorkomen.

Leeuwendaal VOS/ABB kan hierin een rol spelen door met alle partners binnen de medezeggenschap van een onderwijsorganisatie te spreken en te komen tot het gezamenlijk opzetten van 'spelregels', waarbij rekening gehouden wordt met ieders verantwoordelijkheden binnen de organisatie. Hierdoor wordt voorkomen dat een partner in de cyclus zich soms voelt overvallen door onverwachte (voorgenomen) besluitvorming.

Taak en bevoegdheden (G)MR
In de Wet Medezeggenschap op Scholen staat beschreven op welke gebieden de (gemeenschappelijke) medezeggenschapsraden hun bijzondere bevoegdheden hebben op basis van het adviesrecht en het instemmingsrecht, al dan niet van de gehele (gemeenschappelijke) medezeggenschapsraad of de personeels- of oudergeleding.

Daarnaast zijn in de Wet Medezeggenschap op Scholen algemene bevoegdheden opgenomen: 

• Het recht op overleg
• het initiatiefrecht
• recht op informatie

Daarnaast staan meerdere mogelijkheden beschreven om vorm te geven aan medezeggenschap (deelraad – themaraad – groepsmedezeggenschapsraad – bovenbestuurlijke medezeggenschapsraad)
In de WMS staan ook een aantal taken van de (G)Mr geformuleerd, met name in artikel 7, onder andere:

• het bevorderen van de openheid en het mondeling overleg in de school en in de organisatie
• het waken tegen discriminatie op school
• Het bevorderen van gelijke behandeling van mannen en vrouwen,
• de inschakeling van gehandicapten en allochtonen

Hoever wil en kun je daarin gaan als (gemeenschappelijke)medezeggenschapsraad? Wat betekenen die bevoegdheden voor de rol van de medezeggenschap?
Leeuwendaal VOS/ABB kan hierbij ondersteunen om met elkaar (bestuur en medezeggenschap) te bepalen, hoe hiermee om te gaan binnen de organisatie of binnen de scholen.

Advies over vergaderstijlen medezeggenschapsraden
Binnen veel medezeggenschapsraden wordt er goed vergaderd. De rollen zijn duidelijk en de effectiviteit van de vergaderingen is hoog. Dit wordt door de deelnemers zo ervaren.
Binnen andere medezeggenschapsraden hebben betrokkenen het gevoel, dat men veel vergaderd en dat het nut ervan niet altijd wordt ingezien. Ligt dat aan de vergaderstijl? Ligt dat aan de participanten? Ligt dat aan de inhoud van de vergadering? Men wil het graag verbeteren, maar hoe? Heb je het gevoel, dat het allemaal binnen de medezeggenschap niet op rolletjes loop?
Een advies van Leeuwendaal VOS/ABB kan ten aanzien van de vergaderstijl van de medezeggenschapsraad meer inzicht geven in de diverse rollen binnen de vergadering en de effectiviteit van vergaderen. Een adviseur van Leeuwendaal VOS/ABB kan een spiegel voorhouden over de manier van vergaderen.

Verplichtingen van de bestuurder onder de WMS

In artikel 8 van de WMS staat beschreven welke zaken het bevoegd gezag aan de medezeggenschapsraden sturen in het kader van het algemene informatierecht:
Artikel 8 schrijft voor dat de medezeggenschapsraad  tijdig, al dan niet gevraagd , alle inlichtingen van het bevoegd gezag ontvangt, die de medezeggenschapsraad redelijkerwijs nodig heeft ze voor de vervulling van zijn taak
In artikel 8 staat verder aangegeven welke zaken het bevoegd gezag op welk tijdstip aanlevert aan de GMR, zoals:

• begroting en beleidsvoornemens op financieel, organisatorisch en onderwijskundig gebied
• jaarverslag
• uitgangspunten van het bevoegd gezag, die het hanteert bij de uitoefening van zijn bevoegdheden
• informatie over elk oordeel van de klachtencommissie

Daarnaast wordt er door het bevoegd gezag ook (schriftelijke) informatie verstrekt over:

• de hoogte en inhoud van de arbeidsvoorwaardelijke regelingen en afspraken per groep van de in de school werkzame personen en de leden van het bevoegd gezag;
• de hoogte en inhoud van de arbeidsvoorwaardelijke regelingen en afspraken met het orgaan van de rechtspersoon dat is belast met het toezicht op het bevoegd gezag;
• de samenstelling van het bevoegd gezag, de organisatie binnen de school, het managementstatuut en de hoofdpunten van het reeds vastgestelde beleid.

Hoe gaat het bevoegd gezag om met deze voorschriften? Op welke manier zijn er afspraken te maken met de medezeggenschapsraden over deze informatie? Hoe ziet deze informatie van het bevoegd gezag eruit? Welke informatie  wil de medezeggenschapsraad graag zien?

Leeuwendaal VOS/ABB kan hierbij behulpzaam zijn om hiervoor met elkaar richtlijnen vast te zetten om zo goed en volledig mogelijk aan het informatierecht van de medezeggenschapsraad invulling te geven.

Medezeggenschap en fusie
Fusietrajecten zijn ingrijpende trajecten voor scholen of organisaties. Daarom is het belangrijk om betrokkenen zoveel mogelijk vanaf het begin mee te nemen bij de voortgang van het proces. In fusietrajecten verdient de rol van medezeggenschap speciale aandacht. Hoewel de rol van de medezeggenschap in artikel 10 lid h is vastgelegd. De (gemeenschappelijke) medezeggenschapsraad heeft instemmingsrecht bij een fusie is het raadzaam om afspraken te maken over de rol van de (G)MR tijdens het proces. En niet alleen maar aan het eind van het proces. In hoeverre kunnen leden van de (G)MR betrokken worden in het proces, zodat een fusie van scholen of besturen een gemeenschappelijk gebeuren gaat worden, dat breed gedragen wordt.
Leeuwendaal VOS/ABB kan hierover adviezen geven en het totale proces begeleiden. Binnen Leeuwendaal VOS/ABB is in de loop der jaren hiermee de nodige ervaring opgedaan, zowel binnen het primair onderwijs als het voortgezet onderwijs.

ZEK voor de medezeggenschap
Het bestuur van een school of organisatie van scholen wil dat de medezeggenschap goed geregeld is. Leeuwendaal VOS/ABB heeft een quickscan gemaakt om een goed beeld van de medezeggenschap te krijgen. Het ZEK instrument kan in iedere organisatie ingezet worden. ZEK staat voor Zelf Evaluatie Kader. Hoe kan een bestuur zelf evalueren hoe het met zijn medezeggenschap is gesteld? Hiervoor heeft Leeuwendaal VOS/ABB een instrument ontwikkeld, dat makkelijk en snel een indruk hiervan geeft. Bestuurleden, management en leden van de medezeggenschapsraad geven een antwoord op voor de medezeggenschap belangrijk vragen. De resultaten kunnen snel worden bekeken en geanalyseerd. Op basis van de analyse kan er een plan van aanpak voor verbetering gemaakt worden (indien nodig).
Leeuwendaal VOS/ABB heeft de kennis in huis om hierbij vakkundig te adviseren.

Thema-avonden bestuur en GMR
Leeuwendaal VOS/ABB kan thema-avonden organiseren voor medezeggenschapsraden en besturen over thema's die met medezeggenschap te maken hebben. Ook kunnen deze thema-avonden in gezamenlijkheid worden georganiseerd: bestuur en (G)MR samen over hetzelfde onderwerp. Ieder vanuit zijn eigen invalshoek. Ieder met zijn eigen verantwoordelijkheid binnen de organisatie. Samen praten, brainstormen over ontwikkelingen, die van invloed zijn op de organisatie . Welke belangen spelen er? Hoe kunnen we daarmee omgaan?

Training nieuwe (G)MR
Als een (G)MR door omstandigheden (bijvoorbeeld fusie, schaalvergroting of plotselinge leegloop van de (G)MR) opeens geconfronteerd wordt met (veel) nieuwe leden is het een mogelijkheid om een adviseur van Leeuwendaal VOS/ABB te vragen om de (G)MR te trainen. Hierbij zal vooral aandacht besteed worden aan de diverse rollen die er binnen de (G)MR zijn en de verhouding en communicatie met het bestuur binnen de wetgeving van de WMS.

Begeleiding / coaching (G)MR
Soms is het prettig, dat een (G)MR tijdelijk wordt begeleid in zijn werkzaamheden, omdat het gevoel heerst dat alles niet zo loopt zoals het zou moeten lopen binnen de (G)MR en misschien wel in relatie tot het bestuur. Een adviseur van Leeuwendaal VOS/ABB kan dan tijdelijk ondersteunen, coachen en/of advies uitbrengen over verbeteringen die hierin aangebracht zouden kunnen worden, zodat er een langdurige en solide vorm van omgaan met medezeggenschap wordt gecreëerd binnen de school of organisatie.

(G)MR: ambassadeur van de organisatie
Elke school en elke organisatie van scholen heeft een (gemeenschappelijke) medezeggenschapsraad. Er liggen veel kansen om gezamenlijk met bestuur, management en (G)MR vorm en inhoud te geven aan het beleid van de school/organisatie. Samen met elkaar aan het werk met oog voor ieders belangen en verantwoordelijkheden binnen de school/organisatie. Iedere deelnemer binnen de school/organisatie wil het beste voor de organisatie: het beste voor het kind, want daar draait het om .Het is heel nuttig om de relatie tussen bestuur, management en (G)MR uit te bouwen, want op die wijze wordt een ieder ambassadeur van zijn school/organisatie.
Leeuwendaal VOS/ABB kan hierin ondersteunen en adviseren.